Bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ được xem thước đo sự phát triển của một quốc gia. Việt Nam là một trong những quốc gia đã cải thiện tích cực về chỉ số bình đẳng giới. Trong 2 năm từ 2022 - 2024, Việt Nam đã tăng 11 bậc và hiện xếp thứ 72 trên 146 quốc gia trong xếp loại bình đẳng giới[1].

           Cam kết chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam về thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ

          Phụ nữ là lực lượng xã hội quan trọng, đóng góp tích cực vào sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Vai trò đó đã được thể hiện xuyên suốt của chiều dài lịch sử dân tộc. Do đó, thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ đã trở thành nhiệm vụ xuyên suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam trong quá trình lãnh đạo, đặc biệt trong giai đoạn bước vào kỷ nguyên mới. Tại Đại hội IV, Đảng ta đã nhấn mạnh: “Phụ nữ nói chung, và lao động nữ nói riêng, có những đặc điểm cần được chú ý. Để phát huy vai trò to lớn của phụ nữ trong sự nghiệp cách mạng, cần làm cho đường lối vận động phụ nữ của Đảng được thấu suốt trong cả hệ thống chuyên chính vô sản, được cụ thể hoá thành chính sách, luật pháp”[2]. Trên cơ sở đó, Đảng ta đã chỉ đạo: “tạo điều kiện cho phụ nữ kết hợp được nghĩa vụ công dân với chức năng làm mẹ, xây dựng gia đình hạnh phúc”[3]. Tinh thần đó đã được tiếp tục khẳng định tại các kỳ đại hội. Đại hội XI Đảng ta yêu cầu: “Nâng cao trình độ mọi mặt và đời sống vật chất, tinh thần của phụ nữ, tạo điều kiện để phụ nữ thực hiện tốt vai trò của mình trong gia đình và xã hội; kiên quyết đấu tranh chống các tệ nạn xã hội và các hành vi bạo lực, xâm hại và xúc phạm nhân phẩm phụ nữ”[4]. Đồng thời,nâng cao chất lượng nguồn nhân lực nữ đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước. Thực hiện các chương trình phát triển, hỗ trợ cập nhật tri thức, kỹ năng cho phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn, phụ nữ vùng dân tộc thiểu số, miền núi. Hoàn thiện và thực hiện tốt luật pháp, chính sách liên quan đến phụ nữ, trẻ em và bình đẳng giới. Phát huy tiềm năng, thế mạnh và tinh thần làm chủ, khát vọng vươn lên của các tầng lớp phụ nữ. Kiên quyết xử lý nghiêm theo pháp luật các tệ nạn xã hội, các hành vi bạo lực, mua bán, xâm hại phụ nữ, trẻ em[5]. Sự nỗ lực đó đã được ghi nhận bình đẳng giới được thực hiện có hiệu quả trên các lĩnh vực từ chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội; đặc biệt, đã thu hẹp khoảng cách giới trong việc làm, tiền lương.  

          Trong bối cảnh đất nước bước kỷ nguyên mới, phụ nữ Việt Nam ngày càng khẳng định bản lĩnh “chẳng tầm thường; đánh Tây, dẹp Bắc để gương cho đời”. Trong lĩnh vực kinh tế, Việt Nam xếp thứ 6 toàn cầu về tỷ lệ nữ doanh nhân và là đại diện châu Á duy nhất trong tốp 10 quốc gia có tỷ lệ doanh nghiệp do phụ nữ lãnh đạo cao nhất. Nhiều phụ nữ đã khởi nghiệp thành công, xây dựng thương hiệu và đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trên bản đồ kinh doanh toàn cầu[6]. Trong lĩnh vực chính trị, tỷ lệ nữ tham gia lãnh đạo, quản lý ngày càng cao. Việt Nam đứng thứ 96 trong 146 quốc gia trên thế giới tham gia xếp hạng về bình đẳng giới trong tham chính[7]. Có thể thấy, phụ nữ đã tiếp tục cống hiến tích cực đối với sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

           Vì thế, để tiếp tục phát huy nguồn nhân lực nữ trong phát triển bền vững ở giai đoạn mới, Đảng ta tiếp tục nhấn mạnh tại Đại hội XIV rằng: “Thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ trên tất cả các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội...”[8]. Bên cạnh đó, Đảng ta còn yêu cầu: “Chăm lo xây dựng phụ nữ Việt Nam thời đại mới, phát huy truyền thống, tiềm năng, thế mạnh, trí tuệ và tinh thần làm chủ, khát vọng vươn lên của phụ nữ; tích cực xây dựng gia đình Việt Nam tiến bộ, văn minh, ấm no, hạnh phúc”[9].

            Đây là cam kết chính trị đảm bảo thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ đã trở thành mục tiêu chính trị quan trọng của Đảng Cộng sản Việt Nam trong thời gian qua. Cam kết chính trị ấy không chỉ mang lại cơ hội bình đẳng của phụ nữ, mà còn là các biện pháp để phát huy vai trò của phụ nữ vào sự nghiệp xây dựng và phát triển bền vững của quốc gia, góp phần hiện thực hóa khát vọng phát triển đất phồn vinh, hạnh phúc. Không chỉ vậy, cam kết chính trị của Đảng còn được xem là hành động hiện thực hóa lời di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh “nam – nữ được bình quyền”.

           Giải pháp hiện thực hóa cam kết chính trị của Đảng về thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ

           Hiện thực hóa cam kết chính trị của Đảng về bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và nhân dân. Vì vậy, để hiện thực hóa điều đó thì cần thực hiện đồng bộ các giải pháp như sau:

            Thứ nhất, phát huy vai trò của cấp ủy và hệ thống chính trị trong thực hiện cam kết chính trị của Đảng về thực hiện bình đẳnh giới và trao quyền cho phụ nữ. Cấp ủy và hệ thống chính trị là chủ thể quan trọng để đưa cam kết chính trị của Đảng vào đời sống thực tiễn. Do đó, cấp ủy và hệ thống chính trị thường xuyên chỉ đạo tuyên truyền; công tác triển khai và thực hiện; đánh giá và kiểm tra việc thực hiện cam kết chính trị của Đảng mang tính thực chất.

             Thứ hai, lồng ghép các chủ trương của Đảng vào hoạt động truyền thống góp phần thúc đẩy bình đẳng giới. Thực hiện lồng ghép có ý nghĩa quan trọng trong hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân về thực hiện bình đẳng giới. Do đó, thể chế hóa việc lồng ghép vào các hoạt động sinh hoạt chi bộ, đào tạo lý luận chính trị; khuyến khích lồng ghép vào hoạt động văn hóa – nghệ thuật, hoạt động giảng dạy trong giáo dục đại trà.

          Thứ ba, cụ thể hóa cam kết chính trị của Đảng thành chương trình hành động, kế hoạch thực hiện. Các chủ thể liên quan thực hiện bình đẳng giới cần chủ động xây dựng các chương trình hành động, kế hoạch thực hiện gắn với nhiệm vụ chính trị của cơ quan, đơn vị. Các chương trình hành động, kế thực hiện đảm bảo tính khoa học, bám sát vào nội dung cam kết chính trị của Đảng

         Thứ tư, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát thực hiện cam kết chính trị của Đảng về thực hiện bình đẳnh giới và trao quyền cho phụ nữ. Đây là một trong những giải pháp góp phần đảm bảo thực hiện có hiệu quả các cam kết của Đảng về thực hiện bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ. Vì thế, các chủ thể cần xây dựng bộ công cụ giám sát, đánh giá phù hợp nhiệm vụ của tổ chức, cơ quan, đơn vị. Khen thưởng đối với chủ thể thực hiện có hiệu quả và xử lý kịp thời đối với tổ chức, cá nhân chưa thực hiện nghiêm túc.

[2] Đảng Cộng sản Việt Nam (2019), Văn kiện Đại hội Đảng trong thời kỳ Đổi mới (phần 1: VI, VII, VIII, IX), Nxb CTQGST, Hà Nội, tr.113

[3] Đảng Cộng sản Việt Nam (2019) Sđd, phần 1, tr.113

[4] Đảng Cộng sản Việt Nam (2019), Sđd, phần 2, tr.333

[5] Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng lần thứ XIII, Tập 1, Nxb CTQG.Sự thật, Hà Nội, trang 169

[8] Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Báo cáo chính trị tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/toan-van-nghi-quyet-dai-hoi-dai-bieu-toan-quoc-lan-thu-xiv-cua-dang-119260206221643667.htm.

[9] Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Báo cáo chính trị tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/toan-van-nghi-quyet-dai-hoi-dai-bieu-toan-quoc-lan-thu-xiv-cua-dang-119260206221643667.htm.