Lạng Sơn: Đẩy mạnh chuyển đổi số nâng cao chất lượng tổ chức bầu cử

1. Bầu cử trong bối cảnh chuyển đổi số và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp

Tại tỉnh Lạng Sơn, việc chuẩn bị cho cuộc bầu cử được triển khai đồng bộ, nghiêm túc từ tỉnh đến cơ sở. Sau các hội nghị hiệp thương, tỉnh đã lập danh sách 10 ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI, 85 ứng cử viên đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh và 2.150 ứng cử viên đại biểu Hội đồng nhân dân cấp xã. Toàn tỉnh có 3 đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội, 13 đơn vị bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh, 328 đơn vị bầu cử cấp xã với 1.419 tổ bầu cử, phục vụ 636.901 cử tri. Đặc biệt, cuộc bầu cử lần này được tổ chức trong điều kiện tỉnh đã thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Theo đó, 194 đơn vị hành chính cấp xã được sắp xếp còn 65 xã, phường, giảm 129 đơn vị hành chính[1]. Sau hơn 8 tháng vận hành, bộ máy chính quyền tỉnh Lạng Sơn theo mô hình mới cơ bản ổn định, tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các nhiệm vụ chính trị quan trọng, trong đó có công tác tổ chức bầu cử. Trong bối cảnh đó, việc ứng dụng công nghệ số vào quá trình tổ chức bầu cử trở thành một giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm quản lý hiệu quả khối lượng thông tin lớn, nâng cao tính minh bạch và kịp thời trong chỉ đạo, điều hành.

2. Đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong các khâu tổ chức bầu cử

Một trong những điểm mới đáng chú ý trong cuộc bầu cử lần này tại Lạng Sơn là chuyển đổi số nhiều khâu trong quá trình tổ chức bầu cử, từ quản lý danh sách cử tri, quản lý hồ sơ ứng cử viên đến theo dõi tiến độ và tổng hợp kết quả bầu cử. Theo đó, Ủy ban Bầu cử tỉnh đã triển khai phần mềm “Quản lý thông tin bầu cử” do Tập đoàn Viễn thông Quân đội Viettel phát triển. Phần mềm cho phép quản lý tập trung các dữ liệu liên quan đến bầu cử, đồng thời kết nối liên thông từ cấp xã đến cấp tỉnh và Trung ương thông qua hệ thống đường truyền chuyên dụng, bảo đảm an toàn và bảo mật thông tin. Nhờ ứng dụng phần mềm này, nhiều khâu trước đây thực hiện thủ công đã được số hóa, giúp cập nhật và tổng hợp dữ liệu nhanh chóng, chính xác, phục vụ hiệu quả cho công tác quản lý, điều hành. Cùng với đó, tỉnh cũng đưa vào sử dụng biểu mẫu kiểm phiếu bầu cử trên nền tảng Microsoft Excel với các công thức và bảng tính được thiết kế sẵn. Việc sử dụng biểu mẫu điện tử giúp các tổ bầu cử nhập dữ liệu thuận lợi, tự động tổng hợp số phiếu, sắp xếp kết quả theo từng ứng cử viên và nhanh chóng xuất báo cáo, góp phần giảm thiểu sai sót trong quá trình kiểm phiếu. Bên cạnh đó, hệ thống báo cáo tiến độ cử tri tham gia bầu cử theo thời gian thực cũng được triển khai. Thông qua hệ thống này, Ban Chỉ đạo bầu cử tỉnh Lạng Sơn có thể kịp thời nắm bắt tình hình cử tri tham gia bỏ phiếu tại các địa bàn, từ đó chủ động chỉ đạo, điều hành và xử lý các vấn đề phát sinh. Tại các khu vực bỏ phiếu, mã QR code được sử dụng để cán bộ phụ trách đăng nhập hệ thống và cập nhật dữ liệu tiến độ cũng như kết quả kiểm phiếu. Ngoài ra, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và ứng dụng định danh điện tử VNeID cũng được khai thác hiệu quả trong quá trình lập danh sách cử tri và in thẻ cử tri. Lực lượng công an cấp xã thực hiện trích xuất dữ liệu từ hệ thống dân cư, kiểm tra biến động nhân khẩu và gửi đến ủy ban bầu cử cấp xã để lập danh sách cử tri. Cách làm này giúp bảo đảm danh sách cử tri đầy đủ, chính xác, đặc biệt trong điều kiện dân cư thường xuyên có biến động.

Ảnh: Đoàn công tác Bộ Nội vụ kiểm tra tình hình công tác chuẩn bị bầu cử  tại tỉnh Lạng Sơn (Nguồn: Báo và PTTH Lạng Sơn)

3. Nâng cao năng lực cán bộ và phát huy vai trò của đảng viên trong tuyên truyền bầu cử

Để bảo đảm việc ứng dụng công nghệ số trong bầu cử đạt hiệu quả, tỉnh Lạng Sơn đã chú trọng công tác tập huấn, hướng dẫn sử dụng các hệ thống thông tin cho cán bộ phục vụ bầu cử. Lạng Sơn đã tổ chức 3 lớp tập huấn sử dụng phần mềm quản lý bầu cử, đồng thời thiết lập kênh hỗ trợ kỹ thuật trực tuyến và bố trí cán bộ kỹ thuật trực 24/7 nhằm kịp thời giải đáp vướng mắc trong quá trình vận hành.

Đến nay, cán bộ phục vụ công tác bầu cử tại 65/65 xã, phường trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn đã cơ bản làm chủ các phần mềm và cập nhật thông tin lên hệ thống đúng tiến độ. Điều này góp phần quan trọng bảo đảm hệ thống dữ liệu bầu cử hoạt động ổn định, thông suốt trong toàn tỉnh. Song song với việc ứng dụng công nghệ số, đội ngũ khoảng 72.000 đảng viên trên địa bàn tỉnh, đặc biệt là đảng viên ở cơ sở, tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong công tác tuyên truyền, hướng dẫn nhân dân tham gia bầu cử. Các cấp ủy đã chủ động cung cấp thông tin, định hướng nội dung tuyên truyền trong sinh hoạt chi bộ; Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy đã biên soạn nội dung tuyên truyền trong 9 số bản tin thôngbáo nội bộ phục vụ công tác bầu cử. Tại một số địa phương, việc phát huy vai trò của đảng viên còn được thực hiện thông qua các mô hình sinh hoạt chuyên đề như tại xã Thống Nhất, Đảng ủy xã đã chỉ đạo tổ chức sinh hoạt chuyên đề về công tác chuẩn bị bầu cử và tuyên truyền về tiểu sử người ứng cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp. Từ đó, 36/36 chi bộ trong xã đã tổ chức sinh hoạt chuyên đề với nội dung trên, giúp 100% đảng viên được cung cấp thông tin đầy đủ về các ứng cử viên, từ đó tiếp tục tuyên truyền đến các hộ gia đình được phân công phụ trách.

4. Chuyển đổi số - nền tảng bảo đảm bầu cử dân chủ, minh bạch, hiệu quả.

Việc triển khai đồng bộ các giải pháp chuyển đổi số trong công tác bầu cử tại tỉnh Lạng Sơn đã góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, giảm bớt thao tác thủ công, hạn chế sai sót và tiết kiệm thời gian. Hạ tầng kỹ thuật, phần mềm và nhân lực vận hành hệ thống đến nay cơ bản đã sẵn sàng, dữ liệu được cập nhật đầy đủ và hoạt động ổn định. Có thể thấy, sự kết hợp giữa chuyển đổi số trong quản lý bầu cử, vai trò nòng cốt của đội ngũ đảng viên ở cơ sở và sự lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ của cấp ủy, chính quyền các cấp đã tạo nền tảng quan trọng để công tác bầu cử trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn được triển khai đồng bộ, đúng quy định và hiệu quả. Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 không chỉ là sự kiện chính trị quan trọng của đất nước mà còn là dịp để Nhân dân thực hiện quyền làm chủ của mình. Với sự chuẩn bị chu đáo, cùng việc ứng dụng mạnh mẽ các giải pháp chuyển đổi số, tỉnh Lạng Sơn đang từng bước tạo điều kiện thuận lợi để “ngày hội non sông” thực sự trở thành ngày hội của toàn dân, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý của Nhà nước và thúc đẩy quá trình xây dựng chính quyền số trong giai đoạn mới./.