Nhận diện âm mưu "mượn gió bẻ măng"
Cải cách thể chế, tinh gọn bộ máy luôn là một trong những bài toán phức tạp nhất của mọi quốc gia trên hành trình hiện đại hóa văn minh quản trị. Đối với Việt Nam, xây dựng chính quyền 3 cấp là một quyết sách chiến lược, mang tính lịch sử. Quyết sách này không chỉ nhằm giảm gánh nặng ngân sách mà cốt lõi là để giải phóng sức sản xuất, khơi thông các điểm nghẽn về thủ tục hành chính, bảo đảm mệnh lệnh lãnh đạo của Đảng và hiệu lực quản lý của Nhà nước được xuyên suốt từ Trung ương đến người dân.
Tuy nhiên, thời gian qua, trên không gian mạng xuất hiện một số luận điệu xuyên tạc chủ trương và thực tiễn thực hiện mô hình chính quyền ba cấp trên những khía cạnh sau:
Một là, xuyên tạc bản chất của thực hiện chính quyền 3 cấp là "thanh trừng nội bộ" và "tái cấu trúc ghế quyền lực". Các thế lực thù địch rêu rao trên các diễn đàn mạng xã hội rằng việc xóa bỏ cấp trung gian, thiết lập mô hình chính quyền 3 cấp thực chất là một cuộc "đấu đá phe cánh" sau Đại hội XIV, là cái cớ để “loại bỏ những người không cùng vây cánh” và cắt giảm lợi ích của địa phương nhằm “tập trung quyền lực tuyệt đối về tay Trung ương”.
Hai là, thổi phồng các “điểm nghẽn” để rêu rao "bộ máy mới làm nghẹt dòng chảy kinh tế, gây phiền hà cho dân". Trong vài tháng đầu tiên khi chuyển dịch sang mô hình mới, tại một số địa phương đã xảy ra tình trạng ùn ứ cục bộ trong giải quyết hồ sơ đất đai hoặc thủ tục tư pháp do hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia chưa kịp đồng bộ hoàn toàn. Một số đối tượng đã lợi dụng các hiện tượng đơn lẻ này, dùng thuật toán đẩy thành xu hướng, rồi lu loa rằng chính quyền 3 cấp “làm suy giảm quyền tự chủ của cơ sở”, “thủ tục hành chính càng cải cách thì càng tắc nghẽn, làm khổ người dân và doanh nghiệp".
Ba là, kích động chủ nghĩa dân túy, rêu rao "cải cách đẩy hàng vạn công chức vào con đường mất việc, bất ổn an sinh". Mũi tấn công này đánh thẳng vào tâm lý của lực lượng cán bộ, công chức, viên chức thuộc diện dôi dư do sáp nhập các đầu mối, phòng ban. Kẻ địch lập ra các hội nhóm kín trên không gian mạng, kích động bộ phận này rằng họ đang bị Nhà nước "vắt chanh bỏ vỏ", biến một chính sách sắp xếp lại lao động công vụ thành vấn đề "bất công xã hội" và "vi phạm quyền an sinh".
Kết quả nổi bật không thể phủ nhận
Chủ trương tinh gọn bộ máy, xây dựng chính quyền 3 cấp đã được chuẩn bị kỹ lưỡng, khoa học qua nhiều nhiệm kỳ, xuất phát từ tổng kết thực tiễn thí điểm tại các đô thị lớn và các tỉnh địa bàn chiến lược. Đây là đòi hỏi khách quan của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và xu thế quản trị quốc gia hiện đại, hoàn toàn không phụ thuộc vào ý chí chủ quan của bất kỳ cá nhân nào. Hơn nữa, công tác nhân sự, sắp xếp cán bộ khi vận hành mô hình mới được thực hiện theo một quy trình cực kỳ nghiêm ngặt, dân chủ, khách quan và công khai dưới sự giám sát của các cơ quan kiểm tra Đảng, Mặt trận Tổ quốc và nhân dân.
Thực tiễn sinh động sau một năm vận hành chính quyền 3 cấp chính là luận cứ sắc bén để phải bác các luận điệu xuyên tạc.
Về tốc độ vận hành thủ tục hành chính: Việc cắt bỏ các tầng nấc trung gian rườm rà đã giúp cắt giảm trung bình từ 30% đến 40% thời gian luân chuyển văn bản, hồ sơ giữa các cấp quản lý. Quy trình phê duyệt quy hoạch đầu tư, cấp phép xây dựng đối với các dự án trọng điểm tại các địa phương áp dụng mô hình mới đã rút ngắn từ 30 ngày làm việc xuống còn dưới 15 ngày.
Về quyền tự chủ cơ sở: Mô hình mới không hề làm giảm quyền lực của địa phương mà ngược lại, phân cấp, phân quyền triệt để. Cấp huyện được định vị là cấp điều hành tác chiến, được giao quyền tự chủ tối đa về ngân sách triển khai dự án nhóm B, nhóm C; cấp xã được tăng cường nguồn lực tài chính và con người để xử lý dứt điểm các vấn đề dân sinh ngay từ cơ sở, chấm dứt hoàn toàn tình trạng "đùn đẩy trách nhiệm" lên cấp tỉnh như trước đây.
Trong quá trình thức hiện chính quyền 3 cấp, Đảng và Nhà nước luôn đặt con người ở vị trí trung tâm, mọi chủ trương, chính sách đều hướng đến tinh thần phục vụ nhân dân.
- Lộ trình chuyển tiếp khoa học: Chính phủ đã thiết lập lộ trình chuyển tiếp rõ ràng từ 3 đến 5 năm để các địa phương từng bước sắp xếp, điều chuyển cán bộ, hoàn toàn không có chuyện đào thải đồng loạt gây sốc cho người lao động.
- Chính sách đãi ngộ vượt trội và đào tạo lại: Các địa phương đã ban hành các nghị quyết hội đồng nhân dân chuyên đề, bố trí nguồn ngân sách lớn để hỗ trợ tài chính một lần ở mức rất cao đối với những cán bộ tự nguyện nghỉ hưu trước tuổi hoặc chuyển đổi nghề nghiệp. Đối với những công chức trẻ có năng lực, Nhà nước tổ chức các khóa đào tạo lại nâng cao năng lực số để điều chuyển họ sang tăng cường cho các vị trí công tác Đảng, đoàn thể ở cơ sở, hoặc tuyển dụng vào các đơn vị sự nghiệp công lập đang thiếu hụt nhân lực trầm trọng như giáo dục, y tế…
Bên cạnh đó, việc vận hành chính quyền 3 cấp gắn liền với sự bùng nổ của hệ sinh thái số quốc gia. Tròn một năm qua, việc liên thông dữ liệu từ tỉnh đến xã, ứng dụng chữ ký số cá nhân và sự hỗ trợ của các phần mềm Trợ lý ảo đã giúp giảm tải tới 60% áp lực công việc hành chính sự vụ cho cán bộ cơ sở. Cán bộ nay có nhiều thời gian hơn để đi xuống địa bàn, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân, thay vì bị chôn vùi trong núi giấy tờ thủ tục cũ kỹ.
Một năm thực hiệnchính quyền 3 cấp tinh gọn tại Việt Nam không chỉ đơn thuần là một cuộc cải cách hành chính cơ học, mà là minh chứng hùng hồn cho bản lĩnh chính trị, năng lực tự đổi mới và tầm nhìn chiến lược của Đảng Cộng sản Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới. Những thành quả định lượng về kinh tế, sự ổn định về chính trị và niềm tin ngày càng sâu sắc của nhân dân chính là luận cứ giàu sức thuyết phục để phản bác mọi luận điệu xuyên tạc, chống phá.
