Vai trò của thế hệ trẻ Việt Nam trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Trong mọi thời kỳ lịch sử, thế hệ trẻ luôn được coi là “rường cột” của nước nhà, đóng vai trò quan trọng, tiên phong trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Nhìn chung, thế hệ trẻ Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử luôn có khát khao, hoài bão và tinh thần nhiệt huyết cống hiến cho đất nước, góp phần quan trọng vào thắng lợi của sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo

Vai trò của thế hệ trẻ Việt Nam trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Thế hệ trẻ trong bất cứ giai đoạn nào cũng luôn là lực lượng hùng hậu, xung kích, có vai trò quan trọng đối với sự nghiệp cách mạng của dân tộc do Đảng lãnh đạo: “Thanh niên là một bộ phận quan trọng của dân tộc, rường cột của quốc gia. Thanh niên có mạnh thì dân tộc mới mạnh. Trong sức mạnh của dân tộc có sức mạnh của thanh niên”[1].

Đảng ta xác định: “Tiền đồ rạng rỡ của Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa nằm trong tay thanh niên, thiếu niên và nhi đồng”[2]; “Thanh niên là lực lượng xung kích cách mạng, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là đội dự bị tin cậy của Đảng; công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân tộc”[3].

Trong tiến trình lịch sử dân tộc, thế hệ trẻ Việt Nam đã bồi đắp truyền thống yêu nước nồng nàn, trung thành tuyệt đối với Đảng, với Nhân dân, với chế độ xã hội chủ nghĩa.

Trong các cuộc kháng chiến trường kỳ gian khổ, hàng triệu đoàn viên thanh niên ưu tú đã anh dũng hy sinh trong chiến đấu và phục vụ chiến đấu, cống hiến trọn vẹn tuổi thanh xuân cho dân tộc. Thế hệ trẻ hôm nay vinh dự, tự hào được sinh ra và lớn lên trong một đất nước hoà bình, độc lập dưới sự lãnh đạo của Đảng, được rèn luyện và thử thách trong những chặng đường cách mạng nhiều thử thách. Họ luôn ý thức trách nhiệm sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ độc lập, giữ vững chủ quyền, an ninh quốc gia, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, sẵn sàng đấu tranh với các âm mưu, hoạt động gây phương hại đến lợi ích của dân tộc.

Thanh niên lên đường nhập ngũ thời chống Mỹ (Ảnh tư liệu)

Trong sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế hiện nay, Đảng, Nhà nước và Nhân dân ta luôn tạo điều kiện cho thế hệ trẻ phát huy năng lực, không ngừng rèn luyện, cống hiến, trưởng thành.

Đảng xác định rõ: “Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội”[4].

Luật Thanh niên năm 2020 ra đời đã quy định rõ quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của thanh niên để làm cơ sở pháp lý định hướng cho thanh niên rèn luyện, tu dưỡng, phấn đấu nâng cao trách nhiệm; phát huy tinh thần xung kích, tình nguyện, sáng tạo của thanh niên để tham gia hoạt động vì lợi ích của cộng đồng, xã hội và vận động tổ chức, cá nhân đầu tư, phát triển thanh niên.

Đặc biệt, các chính sách của Nhà nước đối với thanh niên được tách thành một chương riêng để không bị chồng chéo với các chính sách đã được quy định ở các luật chuyên ngành và bảo đảm tính khả thi cao khi Luật được ban hành. Điều đó cho thấy, trong mọi thời kỳ cách mạng, Đảng và Nhà nước ta luôn bảo vệ, chăm sóc, tạo điều kiện cho thanh niên thực hiện quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của mình; tạo điều kiện cho thanh niên được học tập, lao động, phát triển thể lực, trí tuệ, tham gia các hoạt động văn hóa, thể dục thể thao, chăm sóc, bảo vệ sức khỏe, bảo vệ lợi ích hợp pháp, chính đáng của thanh niên.

Dưới sự lãnh đạo, tin tưởng của Đảng và nhân dân, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Hội Thanh niên Việt Nam đã tập trung làm tốt các mục tiêu nâng cao chất lượng công tác giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa cho thế hệ trẻ; làm tốt công tác định hướng, giáo dục thế hệ trẻ giữ vững phẩm chất cách mạng, có ý thức nhạy bén chính trị, tăng “sức đề kháng” trong đấu tranh ngăn chặn, phản bác những luận điệu chống phá của các thế lực thù địch.

Tổ chức Đoàn, Hội đã tích cực tập hợp, giáo dục đoàn viên, thanh niên tham gia xây dựng, bảo vệ Đảng và hệ thống chính trị, xác định đây là trách nhiệm và quyền lợi chính trị của thế hệ trẻ, là nhiệm vụ quan trọng thường xuyên của các cấp bộ Đoàn.

Trong 15 năm (2008 - 2023), “toàn Đoàn đã giới thiệu 3.374.005 đoàn viên ưu tú trong đó, 1.875.367 đoàn viên ưu tú được kết nạp Đảng (chiếm 55,6% tổng số đoàn viên ưu tú được giới thiệu)”[5].

Trong 5 năm (2015-2020), các cấp bộ Đoàn đã tổ chức hơn 900.000 hoạt động tình nguyện thường xuyên thu hút hơn 16,1 triệu lượt thanh niên tham gia; thực hiện hơn 432.560 công trình, phần việc thanh niên các cấp tham gia phát triển kinh tế - xã hội với tổng giá trị hơn 3.000 tỷ đồng; hỗ trợ khởi nghiệp cho hơn 2,4 triệu thanh niên; đoàn viên, thanh niên cả nước đề xuất gần 5 triệu ý tưởng, sáng kiến trên các lĩnh vực[6].

Tăng cường giáo dục chính trị góp phần nâng cao nhận thức, bản lĩnh chính trị cho thế hệ trẻ hiện nay

Thứ nhất, cần tiếp tục tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, tinh thần cảnh giác cho thế hệ trẻ về âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch.

Giải pháp này cần tiến hành thường xuyên nhằm tiếp tục quá trình nhận thức, nhận thức lại cho thấu suốt, đầy đủ hơn về tầm quan trọng đặc biệt và các nội dung, yêu cầu bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Tích cực tuyên truyền, giáo dục để thế hệ trẻ thấy được vai trò tiên phong, xung kích trong đấu tranh làm thất bại âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch. Cần tăng cường công tác bồi dưỡng, cập nhật kiến thức lý luận chính trị, tuyên truyền, quán triệt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho thế hệ trẻ. Đẩy mạnh hoạt động tuyên truyền, giáo dục thông qua các nền tảng công nghệ số; thông qua các cuộc thi trực tuyến tìm hiểu về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, tìm hiểu về Đảng Cộng sản Việt Nam, về Đoàn Thanh niên, về truyền thống lịch sử dân tộc góp phần tăng “sức đề kháng" cho thế hệ trẻ trước các thông tin xấu, độc và âm mưu của các thế lực thù địch.

Đặc biệt, các thế lực thù địch hiện nay có nhiều phương thức chống phá tinh vi trên không gian mạng. Các chủ thể giáo dục cần kịp thời cung cấp thông tin một cách chính xác, đầy đủ qua các phương tiện truyền thông đại chúng về đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; các tin tức thời sự trong nước và quốc tế; đặc biệt là những tin tức liên quan đến thế hệ trẻ.

Thường xuyên định hướng thông tin để phân biệt được đâu là thông tin chính thống, đâu là thông tin sai trái, thù địch; tổ chức các trào lưu, xu hướng tích cực trên không gian mạng để thu hút thế hệ trẻ hưởng ứng, làm theo. Đồng thời, kiên quyết, kiên trì trong đấu tranh chống các quan điểm, hành vi phi đạo đức, phản văn hóa để phát huy tinh thần tự học, tự rèn luyện, tự tu dưỡng đạo đức cách mạng, lối sống lành mạnh và khát khao cống hiến cho thế hệ trẻ. Nêu cao tinh thần phản biện, phản hồi, mở ra các diễn đàn để giới trẻ có cơ hội trình bày quan điểm của mình. Xây dựng cơ chế khuyến khích phát hiện, tố cáo những hành vi tiêu cực, đi ngược lại với đường lối của Đảng, qua đó, nắm bắt tình hình và xử lí một cách kịp thời, giải quyết hiệu quả nhất, tránh những thiệt hại, những kẻ hở cho các thế lực thù địch lợi dụng để xuyên tạc, chống phá.

Thanh niên trong phong trào lập thân, lập nghiệp hiện nay (Ảnh báo Lào Cai)

Thứ hai, cần đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền, giáo dục, khắc phục triệt để bệnh “lười” học lý luận chính trị.

Học tập lý luận chính trị, trong đó việc nghiên cứu, học tập chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các văn kiện, chỉ thị, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước là yêu cầu thường xuyên, cần thiết đối với thế hệ trẻ, góp phần hình thành thế giới quan, phương pháp luận khoa học và nhân sinh quan cách mạng để có bản lĩnh chính trị vững vàng trong nhận thức và hành động.

Công tác tuyên truyền, giáo dục cần nhất quán mục tiêu, nội dung trong các giáo trình, tài liệu lý luận chính trị để đảm bảo tính cách mạng và tính khoa học. Các chủ thể giáo dục cần thực sự coi trọng, xây dựng kế hoạch và thực hiện nghiêm túc, hiệu quả chương trình học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ lý luận bắt buộc hằng năm gắn với việc cung cấp thông tin, cập nhật kiến thức mới phù hợp từng đối tượng.

Tích cực đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục lý luận chính trị, làm cho chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh thấm sâu và thực sự trở thành nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho mọi hành động cách mạng. Chứng minh bằng lý luận, thực tiễn, nhất là thành tựu của công cuộc đổi mới đất nước để thế hệ trẻ khẳng định rõ hơn tính đúng đắn của con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, phù hợp với xu thế phát triển của thời đại, đã và đang đem lại cuộc sống tốt đẹp hơn cho nhân dân ta. Qua đó, giúp thế hệ trẻ nắm bắt được mục tiêu, lý tưởng của Đảng, hình thành ý thức trách nhiệm đối với bản thân, gia đình và xã hội. Nếu nhận thức lơ là hoặc sai lệch về tầm quan trọng của việc học tập lý luận chính trị sẽ dẫn đến lười học, ngại học, học đối phó.

Thứ ba, cần phát huy hơn nữa vai trò của Đoàn, Hội Thanh niên và các tổ chức chính trị - xã hội trong tạp hợp, giáo dục, rèn luyện thế hệ trẻ

Phát huy vai trò của tổ chức Đoàn và các tổ chức chính trị - xã hội qua việc chủ động, kịp thời nắm bắt tình hình tư tưởng của thế hệ trẻ, để có những biện pháp, cách thức định hướng tư tưởng tránh để cho các thế lực thù địch, phản động có cơ hội lôi kéo, mua chuộc. Đồng thời, kịp thời giáo dục, uốn nắn những thanh niên có biểu hiện tư tưởng lệch lạc, có xu hướng “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”.

Các cấp bộ Đoàn, Hội cần phát hiện, nắm bắt những thanh niên có năng lực, có tinh thần trách nhiệm và có lòng nhiệt huyết cách mạng để xây dựng đội quân xung kích có nhiệm vụ rà quét, sàng lọc những thông tin tiêu cực; cung cấp các bài viết, chia sẻ, lan tỏa những thông tin tốt; kiên quyết và kiên trì đấu tranh phản bác những thông tin xấu, độc.

Cần có sự phối hợp, liên kết giữa Đoàn, Hội Thanh niên, các tổ chức chính trị - xã hội và các chủ thể giáo dục để tạo thành lực lượng xung kích hùng hậu, xây dựng một thế trận vững chắc, có tính tổ chức, kỷ luật trong chủ động đấu tranh với các luận điệu chống phá của các thế lực thù địch, giữ vững bản lĩnh chính trị cho thế hệ trẻ.

Thế hệ trẻ Việt Nam đã và đang giữ vai trò quan trọng trong sự nghiệp cách mạng, nhất là sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước hiện nay. Với tinh thần trách nhiệm, khát vọng cống hiến và ý chí vươn lên, thanh niên góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, khoa học - công nghệ, bảo vệ và xây dựng Tổ quốc. Vì vậy, thế hệ trẻ chính là nguồn lực quyết định cho sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.